De drie hoeken van het speelveld

Soms kom ik zulke juweeltjes van blogposts tegen dat ik ze het liefst integraal zou overnemen. Maar daarmee zou ik de auteur tekort doen, dus heb ik liever dat jullie allemaal even naar het Edublog van Martijn Wijngaards gaan, waar hij uitlegt wat volgens hem de drie hoeken zijn van het speelveld waarin een docent social media kan gebruiken.
Hij benoemt daarbij rolmodel, erkenning en toepassing.
Op alle drie de begrippen gaat Martijn in en hij geeft er ook nog een aantal waardevolle tips bij.

Een kort fragment als teaser:

"Rolmodel
Of je een Facebook-account hebt of niet, jij bent sowieso altijd de volwassene. Dat betekent dat jij door je ervaring en gezonde verstand voorligt op jouw leerling, ook als die op technologisch vlak jou aftroeft. Met dat zelfvertrouwen kun je alle situaties dus ook aangaan."

Heel graag krijgt hij feedback in de vorm van commentaar en/of aanvullingen. Kom op mensen, neem die moeite nu eens. Je krijgt er zoveel voor terug!

Microsoft als (betere) leraar

Mijn zoon sprak op zijn elfde al een aardig woordje Engels. Dat leerde hij niet van ons of op school, maar door het spelen van Age of Empires. Daar kon hij uren mee zoet brengen en ik vond het prima. Dat hij - wat hij zelf zag als een gewoon spelletjes - er nog veel meer van leerde bleek in de eerste klas in het VO bij het vak geschiedenis. Zonder ook maar wat aan zijn huiswerk te doen haalde hij alleen maar hoge cijfers. Totdat hij een keer huilend thuiskwam met een onvoldoende die de docent hem had gegeven met een rode streep door alle (goede) antwoorden. "Volgens mij heb jij gespiekt, want dit kan je allemaal niet weten", had de man gezegd. Ik neem het hem nog altijd kwalijk! Mijn zoon werd dan ook gezien als een lastige leerling omdat hij het zo vaak beter wist. Het klopt inderdaad dat hij zijn docenten vaak verbeterde als ze weer eens verkeerde (want verouderde uit boeken gehaalde) informatie verstrekten.
Ik moet zeggen dat de ervaringen van mijn zoon mijn kijk op onderwijs en docenten aardig heeft veranderd, te meer omdat het niet bleef bij een docent, een vak of een incident. In plaats van kennis en interesse toe te juichen zagen docenten dit als een bedreiging en aantasting van hun eigen... ja wat eigenlijk?

Digital Voicerecorder van Tmart

Ik koop regelmatig dingen online en kom dan vaak terecht bij DealExtreme. Enige tijd geleden kreeg ik zo maar een mailtje van Tmart met de vraag of ik hun diensten niet eens zou willen uitproberen. Mijn reactie was: Stuur maar iets op wat gebruikt kan worden in het onderwijs. Het duurde een paar weken en toen werd er inderdaad een keurige verpakking afgeleverd, verzonden vanuit de Verenigde Staten met daarin een voicerecorder, compleet met externe microfoon, oortjes, usb kabeltje en zelfs een verdeelkastje waarmee je de recorder kunt koppelen aan je telefoonaansluiting. Deze 4 Gb versie kost bij Tmart € 20,02 waarbij verzending helemaal gratis is. Vraag me niet hoe het kan, maar het is dus absoluut niet duur te noemen!

De onderwijstrends van 2013

"In 2013 staat ‘zelf keuzes maken’ en ‘inspraak hebben’ hoog in het vaandel. Scholen zullen zich duidelijker profileren, docenten kiezen hun eigen manier van professionaliseren en leerlingen hebben behoefte om te kunnen kiezen hoe ze hun leerstof tot zich nemen." (bron)

Wat nu, ga ik me gedragen als trendwatcher en waag ik me aan voorspellingen? Nee hoor, ik kijk wel uit, ik match liever:-)
Bovenstaande is overgenomen uit een bericht op het weblog van YoungWorks, een bureau voor jongerencommunicatie. Voor de laatste trends en updates is het zeker interessant om hun blog te volgen.

Klaslokalen Van De Toekomst & CousCous

Dit is een gastpost van Karim Amrani

Hoe zullen klaslokalen in de toekomst er uit kunnen zien? Wat nou als we in staat waren om deze educatieve ruimtes opnieuw (helemaal van nul) te ontwerpen?

Klaslokalen zijn interessante ruimtes. Men leert, werkt samen en sociale interacties vinden plaats. Toch heeft “het format” van het klaslokaal de afgelopen 100 jaar relatief weinig verbeteringen gekend. Dus wat nou als we een wit doek konden pakken, nieuwe verf en de toekomst opnieuw konden ontwerpen? In deze post deel ik wat ideeën die een mogelijke toekomst illustreren.

Niks Nieuws
Het is geen nieuw idee om “klaslokalen van de toekomst” te ontwerpen. Veel bedrijven en instanties zijn hier al jaren mee bezig geweest. Drie voorbeelden:

Daarnaast heb je natuurlijk de grote jongens die hun plannen voor de toekomst graag mooi
verpakken zoals:

• Microsoft
• Intel

Stellingen om te gebruiken

Op het lustrumsymposium bij Niekée (zie dit bericht) werden er stellingen op een deur getimmerd, maar dat niet alleen. Ze lagen verspreid door de hele school en werden gebruikt als start voor veel discussies.

Veel ervan vond ik zo mooi dat ik "onderwijskunstenaar" Sjef Drummen vroeg of ik ze zou mogen gebruiken in een blogpost.

Voor alle duidelijkheid: Sjef is de geestelijk vader en alle rechten liggen bij hem.

Ze zijn echter te mooi om niet te delen! Gebruik ze in een discussie met directie, team, ouders en leerlingen.
Je zult verrast staan wat eruit komt!

Wil je de stellingen op een iPad/iPhone bekijken? Klik dan hier.

Lustrumsymposium op Niekée

Gisteren mocht ik meedoen met het lustrumsymposium op Niekée ter gelegenheid van hun vijfjarig bestaan als vernieuwingsschool over het onderwijs van de toekomst. Ik heb drie discussierondes verzorgd waarin met name de rol van de leraar centraal stond en de plaats die deze inneemt bij het onderwijs van de toekomst. Dit aan de hand van stellingen als:
om te leren heb je geen leraar nodig.

Maar er gebeurde veel meer op dat symposium! Het programma stond bol van verrassende onderdelen, gelardeerd door leuke intermezzo's. Opvallend daarbij was de rol van de leerlingen die bij alle aspecten van organisatie en uitvoering betrokken waren. Daarnaast kun je er niet omheen om vast te stellen wat een prachtig schoolgebouw Niekée heeft. Welke school heeft nu een complete permanente klimwand in de hal staan? Niekée dus wel. Niet (alleen) als blikvanger, maar gewoon om te gebruiken! Een inspirerende omgeving waarin het prettig moet zijn om te leren, zowel voor leerlingen als voor medewerkers. Mijn complimenten voor alle kartrekkers die dit concept gestalte hebben weten te geven!

Maurice de Hond was er ook en verzorgde een keynote. Je kunt natuurlijk wel raden waarover! Ik heb het opgenomen en je kunt zijn presentatie hier beluisteren:


Hier een korte opname van de opening waarbij ook de klimwand werd ingezet en nog wat foto's die ik gemaakt heb, onder andere van de prachtige frozen statues!

Leren kan zonder leraar

Gisteren werd ik gewezen op dit artikel in de Telegraaf: Android-tablet als leraar.
Het gaat over het One Laptop Per Child-project dat een experiment is gestart waarbij kinderen in ontwikkelingslanden een tablet krijgen om te zien of ze zichzelf het gebruik ervan kunnen aanleren. De voorlopige resultaten zijn opmerkelijk, zo meldt oprichter Nicholas Negroponte. Lees daarover verder in het artikel.

Zo kan het dus ook!

Juist omdat ik het zelf in het verleden zo anders heb meegemaakt vind ik het geweldig wat ik de laatste tijd tegenkom aan lef, openheid en transparantie bij sommige bestuurders van onderwijsinstellingen. Daarmee laten zij niet alleen hun eigen werknemers zien hoe het kan, maar veel mensen daarbuiten net zo goed! Het stimuleert, het maakt je enthousiast en het maakt dat je je medeverantwoordelijk voelt voor de grote uitdaging waar we met elkaar voor staan in het onderwijs van nu en straks.
Zo, dat wilde ik even kwijt!

Learning by walking

Dit is een gastpost van Arjen Douwes.

Na een oproep op twitter gedaan te hebben in het kader van #deeljeblogdag reageerde @trendmatcher al snel dat dat wel mocht en voor ik het wist lag de bal dus bij mij. Oepsie, een blog over internettrends en hun mogelijke toepassing in het onderwijs. Met internettrends heb ik wel affiniteit dus wat posts gelezen en al snel viel op dat vele onderwerpen al eens waren langsgekomen. Dan maar eens onderwijs als uitgangspunt nemen, onderwijs gaat over leren en leren gaat over vragen stellen. Vragen zou ik altijd en overal willen stellen, nieuwsgierigheid zit in de mens. Vragen stellen doe je tegenwoordig met Google, alwetend maar zeker onderweg een moeilijk toegankelijke leraar. Geklooi op een mobiel met een klein toetsenbordje. De zoekresultaten zijn veelal tekstueel, onpersoonlijk en relevantie is vooral commercieel gedreven. Nee ik wil altijd kunnen leren, gewoon door een vraag in te spreken op m'n mobiel. Zeg maar Siri, maar dan wèl werkend en gewoon in het Nederlands natuurlijk.

Heb je dat allemaal op school geleerd?

Mijn rapport uit de zesde klas!

Ik was gisterenavond op Twitter in een prettige conversatie gewikkeld met @JelmerEvers over de stelling:

"Het einddoel van een schoolvak is en blijft een toets"

toen zich een twitteraar in het gesprek mengde die ik nog niet kende. Zijn reactie was:

"Het einddoel zou goede toepasbare kennis moeten zijn, niet een cijfer in de range van 1 t/m 10."

Het eerste dat ik in zo'n geval meestal doe is even kijken naar het Twitterprofiel, de bio, en daar stond:

Student | 16 | Boy | C# | PHP | HTML | CSS | XAML | WP | Win8 | WebDev

Dat wekte natuurlijk mijn nieuwsgierigheid! Ik kon het dan ook niet laten om via DM te vragen:

"Welke van de dingen die jij in je bio noemt heb jij geleerd op school?"

De antwoorden die ik kreeg waren zo bijzonder dat de dialoog uiteindelijk een soort van Twitter interview werd.

"Dat ik een jongen ben en scholier ben;-) De rest heb ik mezelf zo'n beetje allemaal aangeleerd tijdens de periode dat ik via het Big Picture model les kreeg. Belangrijkste uit die periode is dat ik heb leren plannen. Maar dat is een gevalletje "wijsheid komt met de jaren""

Les via het Big Picture model? Betekent dat dan wel dat je jezelf die dingen onder schooltijd hebt aangeleerd? Leerde de school jou plannen?

"2 dagen in de week stage, 3 dagen in de week leren op school. En geen huiswerk. Plannen heb ik vooral bij stagebedrijven geleerd en doordat ik mezelf een aantal keer gigantisch tegen m'n been gestoten heb omdat ik niet gepland had. Vanuit school was het vooral begeleiding bij het vinden van stagebedrijven en bij het afwerken van de vakken in de overige 3 dagen."

Nog één vraag dan: Op welke school zit je of heb je gezeten? HAVO of VWO of anders...

"Big Picture is vorig jaar opgeheven, nu helaas nog 1.5 jaar havo. Het liefst zou ik zoals ik al eerder zei bij een vakman in de leer gaan. Hier is nog een filmpje met meer informatie over Big Picture learning wat toendertijd bij ons in de klas geschoten is."

Wat zonde dat het Big Picture model is opgeheven, want je ziet dat zo'n leerling daar dus heel goed mee geholpen is! Hij heeft de gelegenheid gehad zichzelf te ontwikkelen en dingen te leren die de school zelf niet aanbood, maar waarmee de school dankzij het Big Picture model wel mee kon helpen en ondersteunen, bijvoorbeeld door goede stageplekken te zoeken en die stages goed te begeleiden! Deze jongen bouwt nu apps (voor Windows Phone) en zijn website is volledig in het Engels want "Ik heb veel internationaal contact dus het ligt redelijk voor de hand dat ik in het engels blog." Misschien geen doorsnee leerling, maar als school moet je dus wel weten wat je zo'n jongen (nog) te bieden hebt!

Overigens moet ik de eerste leerling nog tegenkomen die in zijn bio zet:

Student | 16 | Boy | Wiskunde | Frans | Geschiedenis | Engels | Aardrijkskunde

Waarom moet een game eigenlijk serious zijn?

Laat ik voorop stellen: ik heb niks met (de term) Serious Gaming en heb daar dan ook nooit veel over geschreven. Ik weet uit ervaring dat een middagje ganzeborden op een familieweekend kan ontaarden in een zeer serieuze aangelegenheid, waarbij je ook nog eens een hoop mensenkennis kunt opdoen!

Ik durf te stellen dat mijn zoon in het VO nooit iets heeft hoeven leren voor de vakken geschiedenis en aardrijkskunde, gewoon omdat hij graag Age of Empires speelde. Huilend kwam hij thuis toen de leraar in VWO2 zijn werkstuk over de val van Rome had afgekeurd. "Dit kan jij nooit zelf geschreven hebben. Er staan teveel details in die niet in onze boeken staan". En ook nu in het HBO moet hij de docent Duits soms corrigeren als het gaat om feiten uit het verleden.

Making Shift Happen

Update 1 juli 2015
Dit bericht had oorspronkelijk een heel andere titel en ging over hoe je (niet) moet omgaan met onderwijsprofessionals. We zijn bijna drie jaar verder en weten inmiddels wat de kracht, maar ook de macht is van social media. Zaken die je daar uit kunnen je heel lang blijven volgen. Persoon in kwestie heeft dat ervaren en er duidelijk van geleerd, want ik volg hem uiteraard nog steeds. Wat ik nu zie is een professionele houding met inhoudelijk vaak sterke bijdragen, bijvoorbeeld via Twitter.

Kortom, de SHIFT is gemaakt!
Dat constaterende heb ik besloten mijn oorspronkelijke bericht te verwijderen, omdat het drie jaar na dato niets meer toevoegt. We hebben er voldoende van geleerd! Veel liever richt ik mij op "The Future of Learning"!

Het gaat om de vaardigheden, niet om de tools!

Gisteren een leuk bericht van Erwin Klaasse:
Apps, webtools… Hoe en wat?
Gebaseerd op een korte dialoog via Twitter over het gebruik van losse apps legt Erwin aan de hand van een aantal concrete voorbeelden uit hoe hij tegen het gebruik van tools aankijkt in de klas. Wat hij duidelijk laat zien is dat er meerdere wegen naar Rome leiden en dat je je dus niet te snel moet vastpinnen op het gebruik van één bepaalde tool.
Opeens moest ik denken aan (leren) fietsen!

Stel je zegt tegen de leerlingen uit groep 6:
Jongens en meisjes, neem morgen allemaal je fiets mee naar school want we gaan naar het zwembad!
Maakt het jou uit met welke fiets ze komen? Sterker nog, als ze goede afspraken maken wie bij wie achterop gaat is het jou ook prima. Het gaat niet om het fietsen, het gaat om het zwemmen! Je wilt het uitstapje wel een educatief tintje meegeven (zodat het telt als onderwijstijd) dus je kondigt aan dat de kinderen na afloop een mooi beeldverslag moeten maken van het uitstapje. Maakt het jou uit welke tool ze daarvoor gebruiken of kijk je naar het resultaat?

Een grappige metafoor waar je op door kunt borduren, want waar hebben ze dat fietsen geleerd, thuis of op school? En zwemmen...?

Wat is de juiste weg?

Je kent me, als ik iets tegenkom op internet denk ik gelijk: wat zou je daarmee kunnen in het onderwijs? Soms heb ik er gelijk ideeën bij maar soms ook niet en dan stel ik de vraag gewoon op Twitter.

Zo liep ik gisterenavond aan tegen Audio Tweet. Bij Audio Tweet vul je een tekst in van maximaal 100 tekens, je kiest de taal waarin je de tekst getypt hebt en je klikt op een knop. Je krijgt een url aangeboden en kunt het resultaat gelijk delen op Twitter, Facebook en Tumblr. Leuk, maar wat kán je ermee, bijvoorbeeld in het taalonderwijs?

De zin en onzin van conferenties

Dit jaar verzorg ik een aantal Verdiep! sessies, afwisselend op de Verdieping bij Kennisnet in Zoetermeer en in het Innovatiehuis van het Consortium voor Innovatie in den Bosch.

De volgende Verdiep! sessie die op 29 juni aanstaande gehouden wordt bij het CvI in het Innovatiehuis in 's-Hertogenbosch heeft als thema: De zin en onzin van conferenties.

Ieder jaar wordt er een groot aantal conferenties georganiseerd voor de mbo sector met soms de nodige overlap qua onderwerpen en beoogd publiek. Daarnaast organiseren instellingen ook nog hun eigen studiedagen. Steeds vaker zijn er signalen uit het veld dat er een overkill is aan conferenties, studiedagen en bijeenkomsten.

Werknemers krijgen minder makkelijk toestemming om te gaan. De toegangsprijs is te hoog of er kan geen vervanging worden gevonden. Lessen moeten doorgaan en hebben voorrang.
Daarnaast zijn er mensen die zich openlijk afvragen wat nu eigenlijk het nut is van een conferentie.

"Zonde van al dat geld. Dat kun je beter besteden aan het primair proces!"

Leveranciers op hun beurt klagen over de hoge vierkante meterprijs en de weinige aanloop op de beursvloer. Sommige blijven al helemaal weg van grote events.

Wordt het tijd voor een andere aanpak?
Op vrijdagmiddag 29 juni willen we iedereen die geïnteresseerd is in dit thema of daar uitgesproken ideeën over heeft de gelegenheid geven om over dit onderwerp met elkaar van gedachten te wisselen. Conferentietijgers, organisatoren, leveranciers, bedrijven, uitgevers, beleidsmedewerkers, adviseurs... kortom: boeren, burgers en buitenlui, iedereen is welkom!

Aanmelden
Meer informatie over tijd en locatie en het aanmeldformulier vind je op www.verdiep.nl.

Nederland dreigt museum te worden

De brief van de dag in de Volkskrant van vandaag werd ingestuurd door Sylvia Roelofs, directeur van ICT­Office (de branchevereniging van 550 ict-, technologie- en internetbedrijven, omzet 30 miljard euro per jaar, met een kwart miljoen werknemers en gevestigd in Woerden).
Omdat niet iedereen de Volkskrant leest en ik haar bijdrage toch graag onder de aandacht wil brengen van mijn lezers vroeg ik ICT Office toestemming de ingezonden brief te plaatsen én kreeg die.

Sylvia Roelofs pleit voor een cultuurverandering in het onderwijs, een radicale omslag in het denken. Wat daarbij zou helpen is het btw-vrij maken van de aanschaf van digitale leermiddelen, met inbegrip van tablets en computers.

Apple, Microsoft en de warme bakker

Iedere keer opnieuw zie je op fora en discussiegroepen de eindeloze discussie over Microsoft <-> Apple weer oplaaien over hoe slecht deze bedrijven het eigenlijk met ons voor hebben in het onderwijs. Als alternatief wordt vervolgens Open Source genoemd.
Ik hou ervan, al was het maar voor mezelf zodat ik het beter begrijp, de dingen zo simpel mogelijk voor te stellen.

Zo stel ik mij een dorp voor met drie bakkers. De eerste adverteert met "het beste brood". De tweede adverteert met "het lekkerste brood". Het beste hoeft tenslotte niet het lekkerste te zijn en andersom. De derde adverteert niet om de kosten laag te houden en zoekt de beste balans tussen prijs en kwaliteit. Alle drie hebben ze een trouwe schare klanten. Deze proberen elkaar soms met alle mogelijke argumenten over te halen om over te stappen naar "hun" bakker. Waar de ene bakker vooral let op de beste kwaliteit vindt de ander service en dienstverlening het belangrijkst. De derde let vooral op de centjes en werkt zo efficiënt mogelijk.
Door de bank genomen zijn alle klanten best tevreden met de bakker waar ze meestal komen. Logisch, want een echt slechte bakker zit er niet bij! Zou dat wel zo zijn, dan zou deze dat direct merken in een terugloop van klandizie, toch? Ook bakkers houden van een goed belegde boterham, net zoals wij zelf.

Terug naar Microsoft en Apple waarvan dan wordt beweerd dat ze alleen maar geld willen verdienen en erop uit zijn om ons zoveel mogelijk afhandig te maken voor zo weinig mogelijk dienstverlening. Ze beloven van alles, maar maken niets waar, zo lees ik.

Ik zal wel naïef zijn, maar ik geloof het gewoon niet! Ik zie ook dat beide bedrijven prachtige projecten hebben lopen waar het onderwijs heel goed gebruik van zou kunnen maken. Dat sommige mensen dat niet zien of zelfs als een bedreiging zien zegt misschien meer over henzelf?

Nog even terug naar die twee warme bakkers. Denk je dat zij hun recepten op internet zetten? Ze kijken wel uit! Iedereen vindt dat ook logisch. Die derde bakker heeft zijn recepten wel van internet gehaald en daardoor smaakt het brood ook een beetje.... tja, zoals alle andere broden, maar daar is de prijs dan ook naar.